Rzym, 15 luty 2000

Prot. N° 0000 0344/99

Drodzy Współbracia,

XXII Kapituła Generalna (1997) jasno ukazała Duszpasterstwo Młodzieżowe i Powołaniowe jako "priorytet" w Zgromadzeniu (Posłanie, n.10). W ślad za poprzednimi Kapitułami potwierdziła, że "Duszpasterstwo Młodzieżowe jest właściwym miejscem, w którym młodzi ludzie odkrywają sens swojego życia i swoje własne powołanie" (Wskazania, n. 7). A przypominając, że Duszpasterstwo Powołaniowe zasadniczo decyduje o "przyszłości Zgromadzenia" (Wskazania, n. 4), wezwała wszystkich do nowego zaangażowania się na tym polu.

Wytyczne dla Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów stanowią pewną pomoc dla Zgromadzenia, aby wezwanie Kapituły mogło być realizowane z zaangażowaniem. Dokument ten został opracowany przez Sekretariat Generalny Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów. Stanowi on dojrzałe studium doświadczeń prowadzonych w Zgromadzeniu przez ostatnie 20 lat. Swój wkład wniosły do niego także Regiony Zgromadzenia, które w ostatnich miesiącach, na różnych szczeblach, były konsultowane przez wspomniany Sekretariat Generalny. Możemy więc powiedzieć, że Dokument ten opisuje aktualną naszą rzeczywistość, oparty jest o szerokie konsultacje i chce też być bodźcem dla nowych projektów.

Powiedzieliśmy, że Wytyczne stanowią pomoc, albo jeżeli ktoś woli, narzędzie pracy. W dzisiejszych zwłaszcza czasach, a szczególnie gdy jest mowa o młodzieży i o powołaniach, żaden dokument nie może sobie rościć pretensji, że na jakiś temat powiedział wszystko i wyczerpująco. Wszyscy zauważamy trud związany z ustaleniem jakiegoś programu czy pracą w tej dziedzinie, ponieważ mamy do czynienia z nieustannie zmieniającą się rzeczywistością. Sami młodzi, ze swej strony, czują niechęć do jakiegokolwiek bezkompromisowego zaangażowania się, a to dlatego, że żyją w kulturze charakteryzującej się "prowizorycznością" i "relatywizmem".

Pomimo świadomości tego stanu rzeczy, Wytyczne chcą być propozycją drogi, którą oczywiście każda (Wice)Prowincja ma dostosować do własnych możliwości i na swój sposób realizować. Bez wątpienia jednak, mogą i powinny być one studiowane, aby: stanowić pewne niezbędne punkty odniesienia (jak te o charakterze teologiczno-kościelnym, czy specyficznie redemptorystowskim), przezwyciężać pewne dualizmy (jak pomiędzy Duszpasterstwem Młodzieżowym i Duszpasterstwem Powołaniowym), wreszcie zapoczątkować konkretną pracę, chociażby stopniowo realizowaną.

Zarząd Generalny, który zapoznał się z tym dokumentem, życzy sobie, żeby stanowił on dla każdej Jednostki – w pierwszym rzędzie dla osób i organizmów wymienionych w samych Wytycznych (zob. nn. 5-9) – okazję do konfrontacji, przede wszystkim jednak, żeby pobudzał do zaangażowania się na nowo w Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów.

Matka Boża Nieustającej Pomocy i św. Alfons niechaj się wstawiają za nami, abyśmy w naszej misjonarskiej gorliwości z góry nie wykluczali spotykania się z młodzieżą: i abyśmy – w kontaktach z nią – nie bali się ukazywać Chrystusa jako jedynego Odkupiciela człowieka i jedynej dla niego życiowej drogi.

W Chrystusie Odkupicielu

O. Joseph W. Tobin, C.Ss.R.
Przełożony Generalny

WYTYCZNE DLA MŁODZIEŻOWO-POWOŁANIOWEGO DUSZPASTERSTWA REDEMPTORYSTÓW

WPROWADZENIE

POWÓD USTALENIA WYTYCZNYCH

1.           W ostatnich dziesiątkach lat stopniowo wzrastało w naszym Zgromadzeniu zainteresowanie młodzieżą i powołaniami. Szczególne wsparcie otrzymało ono w pracach Kapituł Generalnych z lat: 1985, 1991 i 1997, a także w dokumentach wydanych przez Sekretariat Generalny Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów, mamy tu na myśli między innymi następujące dokumenty: "Niektóre kluczowe sprawy Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów" (<Dokument Wiedeński>), z roku 1989 oraz Generalne Linie Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów, z 1996 roku. W naszym dokumencie chcemy podsumować dotychczasową drogę i podjęte w tym względzie doświadczenia oraz odpowiedzieć na potrzeby, jakie powstają w związku z duszpasterstwem młodzieżowym i powołaniowym prowadzonym w naszym Zgromadzeniu. Wydaje się nam, że potrzeby te można sprowadzić do trzech najważniejszych spraw:

2.           Nowy zapał. W różnych Regionach Zgromadzenia, w następstwie Soboru, rozwinęło się duszpasterstwo młodzieżowe. Celem zapewnienia dialogu z młodzieżą, otwarcia dla niej naszych wspólnot i naszych życiowych propozycji, zostały opracowane i realizowane różne projekty duszpasterskie, drukowano i rozprowadzano różne dziełka, podejmowano też różnego rodzaju inicjatywy. Jeżeli spojrzymy wstecz, widzimy wspaniałą przebytą drogę. Należy jednak zauważyć, że w niektórych (Wice)Prowincjach droga ta nie była ciągła, w innych widać pewne momenty zmęczenia, jeszcze w innych nie wiedzą co robić. W tych Wytycznych chcemy dać pewne wskazania, ażeby każda (Wice)Prowincja poczuła się wezwana do odważniejszego i bardziej entuzjastycznego zaangażowania się w sprawę Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów.

3.           Ogólne wzorce. Jeżeli weźmiemy po uwagę aktualny stan Zgromadzenia, to Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów przedstawia różnorodność sytuacji i metod, tak, że można wątpić czy mamy do czynienia z jedną rodziną zakonną. W rzeczywistości nie może być inaczej, jeżeli weźmiemy pod uwagę fakt, że dziś Redemptoryści są obecni na pięciu kontynentach, i pracują w 73 krajach świata w tak zróżnicowanych kulturach i środowiskach pastoralnych. Ponadto w obrębie tego samego Regionu, w jednych (Wice)Prowincjach kładzie się większy nacisk na głęboką chrześcijańską formację młodzieży, natomiast w innych ogranicza się do sporadycznych z nią spotkań. W niektórych przypadkach Duszpasterstwo Młodzieżowe jest połączone z Powołaniowym, w innych wyraźnie rozdzielone. Przykłady możnaby mnożyć. W tym dokumencie chcemy wskazać na pewne punkty odniesienia dla Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów, które jest prowadzone, aczkolwiek w podobnych, to zarazem i w sposób nieunikniony, w zróżnicowanych warunkach.

4.           Pośpiech właściwy naszym czasom. Symboliczna data nowego tysiąclecia nasuwa na myśl pełną nowości przyszłość. Aczkolwiek wiemy, że ta "nowość" w niektórych Regionach jest odczuwana bardziej wyzywająco i pobudzająco do twórczego niepokoju, natomiast w innych przeważa obawa, cofania się przed postępem, dobrobytem i komunikowaniem się z innymi. Jakie miejsce będzie zajmował Kościół w historii ukazującego się na horyzoncie współczesnego świata? Jaką misję ma realizować Zgromadzenie? Czy będzie zdolne zwracać się o pomoc do świeckich, szczególnie do młodzieży w przepowiadaniu Ewangelii, zwłaszcza najbardziej opuszczonym? Do jakich wyborów wezwane jest Zgromadzenie? Nie rościmy sobie pretensji, że damy odpowiedź na wszystkie pytania, chcemy tylko pobudzić do refleksji i zastanowienia się nad Młodzieżowo-Powołaniowym Duszpasterstwem Redemptorystów. Ten rodzaj duszpasterstwa powinien stać się przedmiotem rozważań w każdej (Wice)Prowincji. Wytyczne mają być tylko pomocą w tej pracy, natomiast odpowiednie decyzje powinny podejmować kompetentne organy.

DO KOGO SIĘ ZWRACAMY

5.           Zaraz na początku chcemy wyjaśnić jaki jest "punkt wyjścia" naszych Wytycznych: Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów, to sprawa nie tylko osób "przeznaczonych do tej pracy", wymaga ono świadectwa życia i zaangażowania się wszystkich współbraci. Oczywiście, że wymienione poniżej osoby, czy organy, są uprzywilejowanymi adresatami tego dokumentu, ponieważ mogą i powinny podejmować pewne decyzje, od których będzie zależało owocne zaangażowanie się wszystkich. Nie mniej jednak, nie możemy ich uważać jako "delegatów", ponieważ według naszych Konstytucji, [1] wszyscy współbracia będą się starać prowadzić apostolstwo rozwijania powołań do Zgromadzenia.

6.           Kapituły i Zebrania (Wice)Prowincjalne. W pierwszym rzędzie, zadaniem tych organów jest wspieranie Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów w (Wice)Prowincji. Na drugim miejscu, do tych organów należy przystosowanie do potrzeb własnej (Wice)Prowincji Wytycznych Generalnych dla Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów. Poświęcenie przynajmniej jednej sesji temu duszpasterstwu wskazuje na wolę zaangażowania się w wypracowanie konkretnej strategii pastoralnej i procesu oceny. Ważne jest, by sesja ta była poprzedzona zaangażowaniem współbraci oraz wspólnot, a później była poddana ocenie.

7.           Rady i Przełożeni (Wice)Prowincjalni. Do obowiązków Rad i Przełożonych (Wice)Prowincjalnych między innymi należy: mianowanie osób odpowiedzialnych za prowadzenie Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów i zapewnienie im pewnej ciągłości w pracy, stworzenie koniecznych warunków i pomocy do owocnej pracy, pobudzanie współbraci do współpracy, animowanie (Wice)Prowincji do nieustannej odnowy.

8.           Odpowiedzialni (Wice)Prowincjalni. Nasz dokument skierowany jest przede wszystkim do odpowiedzialnych za Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów. Niezależnie od struktury, poprzez którą każda (Wice)Prowincja realizuje duszpasterstwo młodzieży i powołań, wydaje się nam słuszne przypomnienie tego, co stanowi ważną sprawę w realizacji posłannictwa Zgromadzenia począwszy od XXI Kapituły Generalnej, mianowicie: "Duszpasterstwo powołań otrzymuje mocne wsparcie w dobrze prowadzonym duszpasterstwie młodzieżowym". [2] W dalszej części, [3] bliżej wyjaśnimy, związek pomiędzy duszpasterstwem młodzieżowym a duszpasterstwem powołaniowym.

9.           Animatorzy miejscowi. Liczne wspólnoty Zgromadzenia wyznaczyły współbrata, lub stowarzyszonego z nami świeckiego do Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów. Nasz dokument chce im zaofiarować teoretyczne punkty odniesienia, a także w miarę możliwości, konkretne wskazania do pracy. Do tych miejscowych animatorów odnosi się przede wszystkim zasada naszego dokumentu: zwracając się do całego Zgromadzenia, nie możemy zbyt szczegółowo opisywać metody pracy. Życzymy im jednak pomocy Ducha Świętego i osobistej inwencji każdego z nich, w pracy nad skonkretyzowaniem ogólnych zasad, jakie im przekazujemy.

CZĘŚĆ PIERWSZA

NASZE PUNKTY ODNIESIENIA

NIEKTÓRE ZASADY TEOLOGICZNO–PASTORALNE

10.       Jak w każdej pracy duszpasterskiej, tak i w Młodzieżowo-Powołaniowym Duszpasterstwie Redemptorystów, należy mieć na uwadze właściwe motywy naszej pracy. Bardzo ważny jest teologiczny punkt widzenia, głębokie uzasadnienie duszpasterskiej pracy: jeżeli tego brakuje, to łatwo w naszych działaniach wpadamy w rutynę i pracujemy bez entuzjazmu. Nie możemy tutaj adekwatnie rozwinąć tych motywów teologiczno-pastoralnych. Chcemy raczej odesłać do przestudiowania niektórych tekstów, które, naszym zdaniem, każdy animator Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów powinien znać, a które wymieniamy w dodatku bibliograficznym tego dokumentu. Przywołujemy tutaj, tylko w wielkim skrócie, niektóre z tych zasad teologiczno-pastoralnych.

11.       Bóg stworzył mężczyznę i kobietę w akcie miłości, w którym jest wpisana także pewna misja błogosławieństwa. Stworzenie i misja nie mogą być rozdzielane. Człowiek został stworzony przez Boga w podwójnym celu. Najpierw, aby oddać chwałę Bogu i być odbiciem blasku Jego oblicza. Następnie, aby osiągnąć pełnię swego człowieczeństwa. Akt stwórczy Boga umieszcza istotę ludzką we wspólnocie, aby ona mogła w niej realizować swoją pełnię.

12.       Powołanie nie jest w stosunku do człowieka czymś zewnętrznym, lecz raczej jest czymś, co wyjaśnia głębię tajemnicy jego istnienia. Już przyjście na świat jest odpowiedzią na apel Ojca, aby żyć w łączności z Nim. I jeżeli "Bóg jest miłością" (1 Jan 4,8), jeżeli wszystko w Nim jest powodowane miłością, to nasze szczęście i nasze chrześcijańskie powołanie polegają na realizowaniu w całej pełni miłości ku Bogu i braciom: "miłować tak, jak on nas umiłował" (cfr. Jan 13,34; 1Jan 4,11). Realizacja chrześcijańskiego powołania i praktykowanie miłości dokonuje się w naszym codziennym życiu naznaczonym osiągnięciami i niepowodzeniami, wielkimi wydarzeniami, ale i zwykłymi sytuacjami na co dzień: we wszystkich tych małych i wielkich wydarzeniach Ojciec nieustannie nas wzywa i wychowuje. Istnienie i powołanie człowieka są więc określone przez trzy czynniki: Bóg, który powołuje człowieka do życia, wspólnota, w której się rodzi, przez którą jest wychowywany i do której wnosi swój wkład oraz jego własna osoba realizująca powierzone jej przez Boga powołanie.

13.       W Jezusie tajemnica życia ludzkiego nabiera większej jasności. Przede wszystkim jest On modelem stawania się Jego uczniem. To Bóg powierzył mu pewną misję. Odpowiedzią jest życie w pełni zgodne z wolą Ojca. Realizowało się to wszystko we wspólnocie misjonarskiej i profetycznej, nastawionej na pełnienie woli Ojca. Ponadto, na każdej stronie Ewangelii znajdujemy równocześnie jakiś moment naszej sytuacji i wezwanie do zaufania Chrystusowi, do "pójścia" za Nim. W Jezusie rozpoznajemy miarę miłości: "dać życie" (Jn 15,13), ale – na przykładzie umywania nóg – widzimy również jej codzienny wyraz: pokorną i bezinteresowną służbę. Lecz, aby to wszystko pojąć jest niezmiernie ważne pójście za Jezusem, ażeby Go "naśladować" (Mk 3,14), uczyć się od Niego (Mt 11,29). Życie chrześcijańskie polega na stawaniu się uczniem Chrystusa.

14.       Duch Święty pozwala pokonać strach jaki niewątpliwie nawiedza każdego ucznia, zwłaszcza w momencie zetknięcia się pięknych ideałów z niedostatkiem własnych możliwości. Duch Święty "poucza i przypomina" (cfr. Jan 14,26) wszystko to, co Jezus powiedział. To On "skłania" nasz umysł, aby był uległy Ojcu i posłuszny wierze. On uzdalnia nasze serce do miłowania i wypełniania Bożego prawa. On pomaga nam wiernie realizować nasze osobiste powołanie. Wszystko to skłania do przyznania w naszym chrześcijańskim życiu pierwszeństwa Duchowi Świętemu, a – ze strony animatorów – do serdecznego towarzyszenia młodzieży w rozeznawaniu i uświadamianiu jej potrzeby podjęcia wymagającej drogi życia duchowego: nawet, gdy jej etapy dotyczą sytuacji przyszłych.

15.       Kościół, jak na to wskazuje samo słowo ecclesia, jest zgromadzeniem powołanych. Jest też naturalnym środowiskiem, w którym rodzi się i rozwija życie każdego chrześcijanina. Młodzież swoje życie duchowe realizuje w Kościele, angażując się w jego życie i podejmując określone zadania. Wymaga to od animatorów Duszpasterstwa Młodzieżowego, aby w swoim działaniu kierowali się duchem wspólnotowym i nawiązywali braterskie stosunki z innymi animatorami oraz z innymi rodzajami powołań, uczestnicząc we wspólnotowych strukturach (Centra Duszpasterstwa Młodzieżowego czy Powołaniowego, itp.).

16.       Kościół nie uzasadnia się sam przez się, On istnieje zawsze w relacji do misji, aby świat "uwierzywszy, miał życie" (Jan 20,31). Ciężar grzechu, który od początku zagraża historii świata, przepaść niesprawiedliwości, pogłębiająca się ciągle pomiędzy ubogimi a bogatymi, krzyk cierpienia, potrzeba spotkania się z prawdą Ewangelii i poznania jej, to tylko niektóre wołania, które nie pozwalają Kościołowi "przechodzić obojętnie" (Łk 10,32) i pozostawiać młodzieży w niewiedzy.

17.       Młodzież często jest dziś wykorzystywana dla interesów społecznych, politycznych, ekonomicznych, a nawet religijnych. Mit o niej jest przesadnie wykorzystywany w reklamie. Niemniej jednak pozostaje ona "szczególnym bogactwem ludzkości." [4] "Młodzi – jeżeli tak można się wyrazić – mają wrodzone wyczucie prawdy", [5] szukają w życiu ideałów, przede wszystkim jednak pragną być ożywiani i żyć pasjami. Nawet wtedy, gdy na ich zrealizowanie potrzebne jest całe życie. Aby uczynić jak najbardziej owocnym orędzie Jezusa Chrystusa w życiu młodzieży, animatorzy powinni mieć na uwadze to, że młodość ma swoje pewne charakterystyczne właściwości: mamy tu na myśli wielkie znaczenie miłości w życiu młodych, problem sensu życia oraz moc w realizacji planów. Docenić i formować te cechy oznacza doprowadzić do tego, że pasja życiowa nie jest tylko pustym ideałem, oznacza pomóc młodemu do pełnej realizacji siebie i do odnalezienia swego miejsca w Kościele i społeczności. Innymi słowy, odkryć i żyć swoim powołaniem.

CO ROZUMIEMY PRZEZ MŁODZIEŻOWO-POWOŁANIOWE DUSZPASTERSTWO REDEMPTORYSTÓW

18.       Spojrzenie Redemptorysty na życie i na społeczność ma dwa punkty odniesienia, które są ze sobą wewnętrznie powiązane: teraźniejszość i przyszłość. Przyszłość, pewnego dnia będzie teraźniejszością, którą uda nam się przenieść w czasie. Wydarzenia zawsze będą chciały określać historię. Nowe idee i ideologie się narzucają. Jednym z wyzwań dla młodzieżowego animatora Redemptorysty jest, "widzieć" pojawiające się tendencje, "widzieć" możliwości, które mogą się przyczynić do polepszenia życia młodzieży, "widzieć" także i niebezpieczeństwa jakie mogą być ukryte w atrakcyjnej przyszłości. Razem z młodzieżą pracuje on nad budowaniem społeczności opartej na chrześcijańskich wartościach, gdzie bierze się pod uwagę doświadczenie Boga w określaniu jakości życia ludzkiego.

19.       Wspomnieliśmy już o problemie: czy można dziś mówić o Młodzieżowo-Powołaniowym Duszpasterstwie Redemptorystów? Problem ten zwykło się widzieć jako konflikt pomiędzy identycznością Duszpasterstwa Młodzieżowego a Duszpasterstwa Powołaniowego: czy są to dwa różne duszpasterstwa? Czy jest to, to samo duszpasterstwo? Albo po prostu obydwa łączą się w jedną całość? Dziś, na ogół przyjmuje się, że jakiekolwiek "duszpasterstwo" z siebie samego jest "powołaniowe". Dziś ostatecznym celem każdego "duszpasterstwa" jest umacnianie ogólnego powołania wynikającego ze chrztu, przez konkretne powołanie. Niemniej jednak w Duszpasterstwie Młodzieżowym, z racji jego adresatów, istnieje szczególna potrzeba rozwijania tego wymiaru powołania. W procesie rozwojowym ludzkiego życia można zauważyć pewne uprzywilejowane momenty dla kształtowania osobowości. Bez wątpienia młodość to sprzyjający czas do podejmowania decyzji. W młodości podejmuje się decyzje i snuje plany, które mają wpływ na całe życie. Jeżeli twierdzimy, że Bóg "powołuje" każdą osobę, to logicznym jest przeczuwać, że to właśnie młodość jest czasem, w którym daje się "odpowiedź". I dlatego, w ramach Duszpasterstwa Młodzieżowego, chcemy uświadomić "rozeznanie", jako konieczną i nieuniknioną drogę dla wszystkich i dla każdego z młodych, którzy są na etapie rozwoju: drogę poszukiwania i osobistej odpowiedzi na wezwanie, które Bóg kieruje do człowieka. Wszyscy młodzi przeżywając "osobiste spotkanie" z Chrystusem i z jego Ewangelią, w jakiś sposób zadają sobie pytanie: "Czego mogę oczekiwać od Boga i od Kościoła?" Poprzez rozeznanie, możliwym staje się pytanie: "Czego Bóg ode mnie oczekuje? Czego domaga się ode mnie Kościół?" Aby pomóc odpowiedzieć na te pytania, ważną jest rzeczą osobiste wyjaśnienie ze strony tego, który w tym procesie uczestniczy. Odkrywając osobiste uzdolnienia naturalne, zazwyczaj staje się coraz bardziej jasne miejsce, w jakim powinniśmy pełnić nasze obowiązki w historii. Wprawdzie Bóg uzdalnia nas do podjęcia konkretnego "zadania", niemniej jednak szanuje On nasze sumienie i skłania do realizowania naszej wolności.

20.       Innym tematem są struktury, przy pomocy których powinno się doprowadzić do rozpoznania powołania. W niektórych częściach naszego Zgromadzenia stosuje się inne struktury pastoralne dla "Duszpasterstwa Młodzieżowego", a inne w "rozpoznawaniu powołania". Struktury te nie zawsze uwzględniają "harmonijnie" kształtowanie osobowości młodego człowieka. Dzieląc ten proces pomiędzy dwie różne posługi, tak jak gdyby było możliwe dokonywanie rozeznawania swego powołania bez uprzedniej ewangelizacji. W innych jednostkach istnieje tylko jedna struktura pastoralna. Rozpoczynając od głoszenia Ewangelii, towarzyszą młodym aż do rozeznania powołania i wyboru kierunku życia. W ten sposób, w ramach jednej struktury przedstawiają i proponują różne typy powołania. Ci młodzi, którzy chcą być Redemptorystami, są najpierw wprowadzani w życie chrześcijańskie. Jesteśmy przekonani, że Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów, przy zachowaniu jednolitego procesu pracy, osiągnie "wewnętrzną spójność". W wypadku stosowania podwójnej struktury widzimy konieczność pracy w grupach. "Proces jednoczący" nie może pomijać żadnego wymiaru: ewangelizacja powinna się skoncentrować na rozeznawaniu powołania, które domaga się uprzedniej, systematycznej ewangelizacji. Tak więc, kiedy jakiś młodzieniec nawiązuje z nami kontakt, jest rzeczą konieczną rozeznać w jakim punkcie drogi się znajduje i od tego punktu należy mu towarzyszyć w rozeznawaniu swego powołania. Nie wchodzą tu w grę różne procesy, ale jeden proces na różnych etapach ("prawo stopniowania").

21.       Zdajemy sobie sprawę, że opracowanie to staje w konfrontacji z różnymi sytuacjami pastoralnymi i kulturalnymi w jakich Zgromadzenie realizuje swoją misję. Są miejsca, gdzie słowo "powołanie" oddala młodzież zanim jeszcze nawiąże się z nią dialog, w innych znowu stan życia kapłańskiego czy zakonnego jest widziany jako coś pożądanego. Są sytuacje, w których, aby można mówić o powołaniu, młodzież wcześniej przez dłuższy czas musi być cierpliwie formowana w życiu chrześcijańskim. Ale są też miejsca, gdzie Kościół żyje w Duchu Chrystusa i wstrząsa życiem osób, szczególnie młodych, w zakresie ich powołaniowej drogi. Bardzo ważna i znamienna jest podstawowa cecha naszego duszpasterstwa: znajduje ono najgłębsze podstawy w powołaniu wynikającym z chrztu świętego i jawi się jako pomoc ofiarowana młodemu człowiekowi, aby mógł w pełni rozwinąć to powołanie. [6] To jednak nas nie zwalnia z obowiązku przedstawiania młodzieży jasnej propozycji odnośnie jej powołania. Dlatego, unikając ze strony animatorów wszelkiej dwuznaczności czy instrumentalizacji, młodzi powinni wiedzieć, że "Ewangelia" ze swej natury domaga się wcielenia jej w życie. Mają też prawo wiedzieć jakie się im ofiarowuje konkretne drogi, żeby żyli wartościami chrztu.

22.       Pewnego wyjaśnienia wymaga jeszcze słowo "młodzieżowe". Słowem tym chcemy wskazać na uprzywilejowanych adresatów naszego duszpasterstwa: orientacyjnie, chodzi o osoby pomiędzy 16 a 30 rokiem życia. Aczkolwiek wiadomo, że w niektórych Prowincjach Zgromadzenia nie mówi się już o Duszpasterstwie młodych, ale raczej o "Duszpasterstwie na korzyść młodych dojrzałych", od 18 do 35 roku życia. W każdym razie, ci młodzi i "młodzi dojrzali" stanowią wyzwanie dla Kościoła i dla społeczności. W niektórych wypadkach są oni "zapomniani", czy nie objęci duszpasterstwem zwyczajnym. W innych, oni sami oddalają się od Kościoła zatrzymując swój język i swój sposób podejścia do swych aktualnych problemów. W obydwu wypadkach nasze misyjne Zgromadzenie jest powołane do pracy nad nimi. [7] W tym znaczeniu Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów jest misyjną odpowiedzią na współczesne naglące potrzeby duszpasterskie. [8] Nie chcemy jednak słowem "młodzieżowe" wykluczać kogokolwiek z naszej misyjnej troski. Niezmienną cechą naszego przepowiadania Ewangelii powinno być, że Pan powołuje niezależnie od wieku, nawet gdy kandydat jest w jakiejś szczególnej sytuacji życiowej. W każdym razie powinniśmy pamiętać, że wszyscy, w każdej sytuacji życiowej, ponoszą odpowiedzialność za sprawę powołań.

23.       Pod jakimi jednak warunkami nasze Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo może być nazwane "Redemptorystowskie"? Także i tutaj chcemy krótko wskazać na pewne cechy, które zasługują na dalsze rozwinięcie ze strony animatorów i współpracujących z nimi grup. Wydaje się, że pierwszą z tych cech można znaleźć w naszej tradycji. Święty Alfons od początku chciał nas mieć za ludzi prostego i zrozumiałego języka, którzy są wyczuleni na człowieka i jego sytuację, zdolni do pociągnięcia za sobą innych siłą miłości i wyczuleniem na sumienie. To wszystko domaga się, żeby nasze duszpasterstwo zmierzało do rozeznania poprzez organizowanie różnego rodzaju akcji wspólnotowych, jak również działań o charakterze indywidualnym, w których jest czas na osobowe spotkanie, sprawowanie sakramentu pojednania, kierownictwo duchowe.

24.       Nasza tradycja kładzie również nacisk na to, by dostatecznie dużo czasu poświęcić na praktykę "wielkiego środka modlitwy". Mamy być mistrzami modlitwy, lub przynajmniej w tej dziedzinie wykazać duże doświadczenie, dostarczyć różnego rodzaju pomocy, przewidzieć, podczas naszych spotkań, czas na modlitwę indywidualną, oprócz modlitwy wspólnej. Jest jednak bardzo ważne, żeby nasza modlitwa była modlitwą "wcielenia", to znaczy, żeby wyrażała, naszym wołaniem, głos ubogich, i aby z niej rodziło się konkretne zaangażowanie na rzecz sprawiedliwości.

25.       Redemptorystowska duchowość sprawia, że nasze Duszpasterstwo zwraca baczną uwagę na wartość Eucharystii i na obecność Maryi na każdym etapie chrześcijańskiego procesu formacji. Eucharystia ma charakter pamiątki, uobecniania i proroctwa. Jako pamiątka, Eucharystia pozwala nam uczestniczyć w cudownym Bożym działaniu, które osiąga swój szczyt w ofiarowaniu za nas życia i wylaniu za nas krwi. Eucharystia ma również w chwili obecnej znaczenie dla nas, ukazując nam w tym oddaniu życia i wylaniu krwi miarę miłości i równocześnie zapewniając zawsze płodność Kościołowi. Prorocki wymiar Eucharystii skłania nas do wciąż nowego dawania odpowiedzi na wyzwania naszego czasu. W świetle tej teologii, obecność Jezusa w tabernakulum, która ma zasadnicze znaczenie w alfonsjańskiej duchowości, to nie tylko przedmiot adoracji, ale źródło i szczyt wszelkiego duchowego postępu. Pozwala nam ona spotkać się z tym, co stanowi istotę naszego charyzmatu i samego życia chrześcijańskiego: Chrystusem Odkupicielem świata. W tej perspektywie, również alfonsjańskie nabożeństwo do Maryi odgrywa decydującą rolę, ponieważ pozwala każdemu młodemu iść drogą wspaniałomyślności i zaufania.

26.       Aby właściwie ocenić Redemptorystowskie tradycje należy również pielęgnować te środki, które św. Alfons de Liguori po mistrzowsku stosował: mamy tu na myśli jego wspaniałe pieśni, bezpośredniość w nauczaniu katechetycznym, pragnienie, żeby nasze wspólnoty praktykowały modlitwy z ludem, troska o piękno i ozdobę ołtarzy, itp. Wydaje się nam, że klimat stworzony przez niego w Kaplicach Wieczornych powinien bardzo inspirować naszą pracę z młodzieżą. Charakterystycznym dla jego życia było docenienie wartości wspólnoty, wartości dla której i dziś chcemy wychowywać naszą młodzież. W tym celu, chcemy wykorzystać moce zawarte w Piśmie św. i w jak najlepiej dobranych metodach, które stosujemy przy "łamaniu chleba Słowa" (Nabożeństwo Słowa Bożego, itp.).

27.       Nasze Duszpasterstwo jest "Redemptorystowskie" również dlatego, że ma charakter misyjny: nie tylko z tego powodu – jak to już było powiedziane - że stara się zaradzić konkretnym i naglącym potrzebom samej młodzieży, ale dlatego, że proponuje młodzieży podejmowanie misji, przede wszystkim pośród najbardziej opuszczonych. Obfite Odkupienie jest wartością, którą potrzebuje dzisiejszy świat: jest ono objawieniem przeobfitej miłości Ojca, i - dzięki mocy Ducha Świętego – znajduje swoje ukoronowanie w Tajemnicy Paschalnej Chrystusa, która jest najlepszym kryterium dla zrozumienia tajemnicy życia i utożsamienia się z krzykiem najuboższych. W świetle śmierci i zmartwychwstania Chrystusa, Obfite Odkupienie jest niewyczerpanym źródłem nadziei zdolnej do pokonania niszczącej siły grzechu. I siłą dla nowego świata oraz dla walki przeciw niesprawiedliwości. Stanowi ona pierwszy przedmiot naszej ewangelizacyjnej działalności, w którym są wystarczające motywy do zaangażowania się młodzieży.

28.       Przedstawiając nasz charyzmat jest rzeczą konieczną, abyśmy mieli w sercu i równocześnie mówili o powołaniu kapłańskim oraz powołaniu na brata koadiutora. Obydwa te wyrażenia w życiu Redemptorystów są zrównane w zakresie konsekracji zakonnej i życia braterskiego: jest czymś ważnym ukazywanie ich piękna, w ramach odkrywania przez młodzież lepszego realizowania ich powołania. W naszej powołaniowej propozycji powinniśmy także mówić o rozległości naszej alfonsjańskiej rodziny, która w większym czy mniejszym stopniu uczestniczy w naszym charyzmacie i naszej misji: na różne sposoby, począwszy od Zakonu Mniszek Najświętszego Odkupiciela do Rodzin Zakonnych, Instytutów Świeckich i Stowarzyszeń Świeckich.

29.       Powinniśmy ukazywać interesująco i z pewną dumą postacie naszych świętych i błogosławionych: wszyscy odznaczali się poczuciem misyjności, które kazało im "opuścić" to, co zapewniało im bezpieczeństwo i iść do najbardziej opuszczonych, tam gdzie wzywał ich Pan. Na przykładzie tych postaci powinniśmy podkreślać, że nie możemy pozwolić sobie na bycie "byle jakimi chrześcijanami", ale winniśmy usilnie się starać być odważnymi "świadkami i prorokami" w świecie, który zmierza do stawiania wszystkiego na równi i do spłycania rzeczywistości.

30.       Ale być może, że to my hamujemy lub – przynajmniej – nie w całej pełni podtrzymujemy misjonarski zapał młodzieży. Powinniśmy więc przewidzieć i wskazać im konkretny sposób realizowania tego zapału: przez dobrowolny udział w naszych misjach ludowych, przez zaangażowanie się w misje zagraniczne, przez pracę w naszym zwyczajnym duszpasterstwie, itp.

CZĘŚĆ DRUGA

WCIELIĆ IDEE W RZECZYWISTOŚĆ

31.       Po bardzo skrótowym przedstawieniu teologicznej wizji, na której opiera się Młodzieżowo-Powołaniowe Duszpasterstwo Redemptorystów i po wskazaniu na jego niektóre charakterystyczne cechy, chcielibyśmy teraz przyjść z pomocą animatorom w trudniejszym etapie, który polega na nadaniu pewnej konkretnej formy ich pasji prowadzenia duszpasterstwa młodzieżowego i powołaniowego.

ROZTROPNOŚĆ I CIERPLIWOŚĆ

32.       Stosukowo łatwo jest przedstawić ideał Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów, natomiast o wiele trudniej jest realizować go w rzeczywistości. Wiele czynników, których nie mamy zamiaru tutaj opisywać, często czyni świat młodzieży odrębną planetą, na którą nie wszyscy mają ochotę się wyprawiać i z którą nie rzadko, trudno jest wejść w dialog. Mamy tu do czynienia z pierwszym wyzwaniem dla naszego Duszpasterstwa, żeby było ono "inkulturowane", czyli zdolne do zrozumienia języka młodzieży i rozumienia jej problemów, do zaangażowania się w jej życie. Obok tej trudności, występującej obecnie wszędzie, w niektórych (Wice)Prowincjach dochodzą jeszcze inne, które bardzo utrudniają rozwiązywanie problemów młodzieży: mamy tu na myśli zaawansowany wiek ich członków, brak chętnych współbraci do tej pracy, brak odpowiednich struktur, niezdolność do podejmowania współpracy, pewnego rodzaju zniechęcenie spowodowane brakiem odnowy życia zakonnego i wynikająca stąd trudność proponowania go młodym, itp.

33.       Ostatnie Kapituły Generalne bardzo mocno podkreśliły rolę priorytetu Młodzieżowo-Powołaniowego Duszpasterstwa Redemptorystów. [9] Niemniej jednak wszystkie wysiłki jakie podejmują niektóre (Wice)Prowincje dla realizacji tego priorytetu uważamy za bardzo ważne dla każdego animatora podejmującego "męczeństwo" realizacji swojego powołania Redemptorysty dla dobra młodzieży. Przede wszystkim powinien się on odznaczać umiłowaniem młodzieży, pragnieniem dzielenia z nimi odwagę Ewangelii oraz sprawy losu najbardziej opuszczonych i ubogich. W wypadku, gdy jego zamiłowaniu do tej pracy nie towarzyszy odpowiednie przygotowanie, jest czymś ważnym gotowość z jego strony do "uczenia się": nie tylko na podstawie osiągnięć czy zwłaszcza popełnionych błędów, ale przede wszystkim przez osobistą permanentną formację (czytając specjalistyczne pisma na temat Duszpasterstwa Młodzieżowego i Powołaniowego, biorąc udział w kursach oraz zjazdach, itp.).

PROPOZYCJE KONKRETNYCH DZIAŁAŃ

34.       Próbując wyjaśnić jak wcielać w życie ideały, chcemy zaproponować animatorom pewne działania, które należy dostosować do warunków poszczególnych (Wice)Prowincji. Przede wszystkim animator powinien jasno zdawać sobie sprawę z OGÓLNEGO CELU, ku któremu ma zmierzać: "Pozwolić młodzieży, w sposób ujmujący, poznać osobę Jezusa Chrystusa i Jego Ewangelię tak, aby ona osobiście opowiedziała się za NIM, poświęcając swoje życie Kościołowi i w ten sposób przyczyniała się do budowy społeczeństwa bardziej sprawiedliwego i braterskiego".

Aby osiągnąć ten cel, proponujemy drogę realizacji wykreśloną czterema etapami:

ETAP PIERWSZY: WPROWADZENIE

Punkt wyjścia             Nieznajomość lub wiedza fragmentaryczna na temat osoby Jezusa Chrystusa.

Punkt docelowy:        Osobiste zaakceptowanie Jezusa Chrystusa i Jego Ewangelii.

Cel                            Zaproponować młodym orędzie Jezusa Chrystusa w celu ułatwienia osobowe-go przylgnięcia do Niego, które ukształtuje życie każdego z nich jako wierzącego.

Środki                       - na wszelki możliwy sposób próbujemydotrzeć do młodzieży

- należycie docenić chwile spotkania, aby być razem z młodzieżą wspierając ją i nawzajem sobie towarzysząc.

- orędzie ewangeliczne przedstawiamy w sposób atrakcyjny, pociągający i zmuszający do pytań

- poddajemy krytyce "slogany" na temat Ewangelii i chrześcijańskich wartości

- sprzyjamy powstawaniu głębokich więzów, poczucia bliskości i przynależności (doświadczenie wspólnoty)

- zapewniamy obecność animatora, aby towarzyszył w początkowym procesie tworzenia się grupy.

DRUGI ETAP: POGŁĘBIENIE

Punkt wyjścia             Osobiste zaakceptowanie Osoby Jezusa Chrystusa i Jego Ewangelii.